Oświecenie - wiek rozumu, powrotu do ideałów klasycznych. Wszechstronny rozwój nauki, rozwój prasy, szkolnictwa i norm klasycznych w sztuce. Rozumowe i doświadczalne pojmowanie i badanie zjawisk.
W tym czasie we Francji wybuchła Wielka Rewolucja Francuska. W Polsce - reformy ustrojowe (Sejm Wielki, Konstytucja 3 Maja), gospodarcze, edukacyjne, w końcu kolejne rozbiory.
Nazwa wywodzi się od "światła". Osiemnastowieczni myśliciele nazwali swój wiek oświeconym po "ciemnocie" baroku, mieli zaś na myśli oczywiście "światło rozumu" - najwyżej cenionej wówczas wartości. I taka nazwa utrwaliła się na zawsze.
Najbardziej charakterystycznymi cechami oświecenia są:
1. Wiara w możliwości rozumu
2. Krytycyzm (nieprzyjmowanie za prawdziwe żadnych twierdzeń, jeśli nie zostaną udowodnione)
3. Uznanie wiedzy i wykształcenia za jedną z najwyższych wartości
4. Dostrzeżenie niesprawiedliwości ustroju feudalnego i głoszenie konieczności reform
Ramy czasowe: od 1740 (założenie Collegium Nobilium przez ks. Sz. Konarskiego) do 1822 (wydanie tomu "Poezji" Adama Mickiewicza).
